{"id":5785,"date":"2023-05-06T17:30:35","date_gmt":"2023-05-06T14:30:35","guid":{"rendered":"https:\/\/elithukuk.com\/?page_id=5785"},"modified":"2023-05-07T00:43:48","modified_gmt":"2023-05-06T21:43:48","slug":"sahte-ve-tarif-edilmis-cek","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/elithukuk.com\/en\/sahte-ve-tarif-edilmis-cek\/","title":{"rendered":"SAHTE VE TAR\u0130F ED\u0130LM\u0130\u015e \u00c7EK"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-page\" data-elementor-id=\"5785\" class=\"elementor elementor-5785\" data-elementor-settings=\"[]\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-inner\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-section-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-03fe83b elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default qodef-elementor-content-no\" data-id=\"03fe83b\" data-element_type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-row\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-9d0c62f\" data-id=\"9d0c62f\" data-element_type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-column-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e68f5af elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"e68f5af\" data-element_type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-text-editor elementor-clearfix\"><p><strong>&nbsp;<\/strong><\/p>\n<p><strong>&nbsp;<\/strong><\/p>\n<ol>\n<li><span style=\"color: #000000;\"><b> SAHTE VE TAR\u0130F ED\u0130LM\u0130\u015e \u00c7EK\u0130N \u00d6DENMES\u0130NDEN DOLAYI KE\u015e\u0130DEC\u0130YE KAR\u015eI SORUMLULUK<\/b><\/span><\/li>\n<\/ol>\n<p><strong>&nbsp;<\/strong><\/p>\n<p><strong>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; <\/strong>Sahte veya tahrif edilmi\u015f bir \u00e7ekin muhatap banka taraf\u0131ndan \u00f6denmesi ve bu \u00f6demenin bedelinin ke\u015fidecinin hesab\u0131ndan d\u00fc\u015f\u00fclmesi baz\u0131 tehlikeleri beraberinde getirmektedir. Bu durum neticesinde hakl\u0131 hamiller alacaklar\u0131n\u0131 elde edememe, ke\u015fideci iki kere \u00f6deme veya as\u0131l bor\u00e7 konusu mebla\u011fdan daha fazlas\u0131n\u0131 \u00f6deme tehlikesi ile kar\u015f\u0131la\u015facakt\u0131r. \u00c7ekin \u00e7al\u0131nmas\u0131 ya da kaybedilmesi hallerinde ise \u00e7ekin k\u00f6t\u00fc niyetli ki\u015filerin eline ge\u00e7mesi ile sahtecilik ve tahrifat ihtimali artmaktad\u0131r. B\u00fct\u00fcn bu hallerde ortaya \u00e7\u0131kan hukuki problemlerin ne \u015fekilde \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmesi gerekti\u011fi hususuna y\u00f6nelik olarak sevk edilen TTK m. 724 ile; <em>\u201cSahte veya tahrif edilmi\u015f bir \u00e7eki \u00f6demi\u015f olmas\u0131ndan do\u011fan zarar muhataba ait olur; me\u011fer ki, senette ke\u015fideci olarak g\u00f6sterilen kimseye kendisine b\u0131rak\u0131lan \u00e7ek defterini iyi saklamam\u0131\u015f olmas\u0131 gibi bir kusurun isnad\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olsun\u201d <\/em>&nbsp;h\u00fckm\u00fcn\u00fcn sevk edildi\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir. Maddenin ilk c\u00fcmlesi itibar\u0131yla muhatap bankan\u0131n sorumlu\u011funun t\u00fcm ilgililere kar\u015f\u0131 olmak \u00fczere d\u00fczenlendi\u011fi sonucuna var\u0131labilir gibi g\u00f6z\u00fckse de ikinci c\u00fcmlenin kusurdan s\u00f6z eden ifadesi kar\u015f\u0131s\u0131nda maddenin ke\u015fideci ile muhatap aras\u0131ndaki ili\u015fkiyi dikkate ald\u0131\u011f\u0131 tespit edilmektedir<a href=\"#_ftn1\">[1]<\/a>.&nbsp;<\/p>\n<p><\/p>\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Bu durumdan muhatap bankan\u0131n lehdar veya hamillere kar\u015f\u0131 sorumlu olmayaca\u011f\u0131 sonucunun \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in sahte veya tahrif edilmi\u015f \u00e7ekin \u00f6denmesi sebebiyle muhatab\u0131n sorumlulu\u011funun zarar g\u00f6renler dikkate al\u0131narak iki k\u0131s\u0131mda tetkik edilmesi gerekmektedir. Muhatap bankan\u0131n sahte veya tahrif edilmi\u015f bir \u00e7eki \u00f6demesinden dolay\u0131 zarar g\u00f6renler ke\u015fideci ile hamiller olaca\u011f\u0131na g\u00f6re, muhatab\u0131n sorumlulu\u011fu da ke\u015fideci ve hamillere kar\u015f\u0131 s\u00f6z konusu olacakt\u0131r<a href=\"#_ftn2\">[2]<\/a>.<\/p>\n<h6><strong style=\"color: rgb(0, 0, 0); font-family: Lato, sans-serif;\">A. Sorumlulu\u011fun Hukuki Niteli\u011fi<\/strong><\/h6>\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Muhatap bankan\u0131n sahte veya tahrif edilmi\u015f bir \u00e7eki \u00f6demesinden dolay\u0131 sorumlulu\u011fu TTK m. 724 ile d\u00fczenlenmi\u015ftir. Bu maddenin yukar\u0131da yer verdi\u011fimiz ifadesinde yer alan sorumluluk halinin hukuki niteli\u011fi gerek \u00f6\u011fretide ve gerekse Yarg\u0131tay<a href=\"#_ftn3\">[3]<\/a> taraf\u0131ndan kanuni ve kusursuz sorumluluk hali olarak nitelendirilmektedir<a href=\"#_ftn4\">[4]<\/a>. Ger\u00e7ekten de maddenin ikinci c\u00fcmlesi incelendi\u011finde ke\u015fidecinin bir kusurunun bulunmamas\u0131 halinin bizatihi muhatap bankan\u0131n ke\u015fidecin zarar\u0131n\u0131 &nbsp;tazmin zorunlulu\u011funu do\u011furaca\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir. Burada s\u00f6z konusu olan sorumluluk yasal bir zorunluluk ve yasa ile muhatap bankaya y\u00fcklenmi\u015f bir sorumluluk halidir. \u00d6te yandan, muhatap bankan\u0131n sorumlulu\u011funun yasal bir sorumluluk hali oldu\u011fu yorumunun bu haliyle yanl\u0131\u015f anlamaya yol a\u00e7abilece\u011fi ve sanki yasa taraf\u0131ndan bu husus d\u00fczenlenmemi\u015f olsayd\u0131 muhatap bankan\u0131n sorumlu olmayaca\u011f\u0131 \u015feklinde yorumlanmaya a\u00e7\u0131k oldu\u011fu gerek\u00e7eleri ile yasal sorumluluk fikrinin ele\u015ftirilmesi de s\u00f6z konusudur<a href=\"#_ftn5\">[5]<\/a>. Bu fikre g\u00f6re, muhatap bankan\u0131n hukuki sorumlulu\u011funun, yasa taraf\u0131ndan d\u00fczenlemi\u015f olmasayd\u0131 dahi \u00e7ek s\u00f6zle\u015fmesine ayk\u0131r\u0131l\u0131k ve bu dahilde \u00f6zen borcuna ayk\u0131r\u0131 davran\u0131\u015f esaslar\u0131na dayal\u0131 olarak s\u00f6zle\u015fmesel bir \u015fekilde s\u00f6z konusu edilmesi de her zaman m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Ancak bu durumda muhatap bankan\u0131n sorumlulu\u011fu, taraflar aksini kararla\u015ft\u0131rmad\u0131k\u00e7a kusur sorumlulu\u011fu esaslar\u0131na tabi olacakt\u0131r. B\u00f6ylece, muhatap bankan\u0131n TTK m. 724 h\u00fckm\u00fcne g\u00f6re ayr\u0131 bir \u015fekilde d\u00fczenlenen sorumlulu\u011fu, kusur sorumlulu\u011fu esas\u0131ndan&nbsp; farkl\u0131 olarak objektif sorumluluk haline d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015f olmaktad\u0131r. Netice olarak bu g\u00f6r\u00fc\u015fe g\u00f6re muhatap bankan\u0131n TTK m. 724 h\u00fckm\u00fcnden do\u011fan sorumlulu\u011funu kanundan do\u011fan kusursuz sorumluluk olarak ifade edilmek gerekir ve maddenin ifadesi kar\u015f\u0131s\u0131nda s\u00f6z konusu sorumluluk hali emredici olmay\u0131p taraflar\u0131n muhatap banka lehine sorumsuzluk anla\u015fmas\u0131 yapmalar\u0131 da m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr<a href=\"#_ftn6\">[6]<\/a>. Uygulamada bankalar taraf\u0131ndan hesap sahiplerine imzalat\u0131lan \u00e7ek taahh\u00fctnamelerinde, hesap sahibi, sahte veya tahrif edilmi\u015f \u00e7ekten \u00f6t\u00fcr\u00fc sorumlulu\u011fun kendisine ait olaca\u011f\u0131n\u0131 kabul ve taahh\u00fct etmektedir. Her ne kadar TTK m. 724 h\u00fckm\u00fcn\u00fcn emredici olmamas\u0131 nedeniyle aksine s\u00f6zle\u015fme yap\u0131lmas\u0131 ge\u00e7erli ise de, bankan\u0131n a\u011f\u0131r kusuru halinde sorumluluktan kurtulmas\u0131 imkan\u0131n\u0131 veren taahh\u00fctnameler BK m. 99\/1 h\u00fckm\u00fc gere\u011fince ge\u00e7ersiz olacakt\u0131r<a href=\"#_ftn7\">[7]<\/a>.&nbsp; Hesap sahibi imzalad\u0131\u011f\u0131 taahh\u00fctname ile sahte veya tahrif edilmi\u015f \u00e7ekten \u00f6t\u00fcr\u00fc bankay\u0131 her t\u00fcrl\u00fc sorumluluktan kurtard\u0131\u011f\u0131ndan, BK m. 99 gere\u011fince taahh\u00fcd\u00fcn ge\u00e7ersiz oldu\u011funu, muhatap bankan\u0131n a\u011f\u0131r kusurunu iddia ve ispat edebilir<a href=\"#_ftn8\">[8]<\/a>.<\/p>\n<p><strong>&nbsp;<\/strong><span style=\"color: var( --e-global-color-text );\"><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[1]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i style=\"color: var( --e-global-color-text );\"> M\u00fcge Tekil, \u00c7ekte Muhatap Bankan\u0131n Hukuki Sorumlulu\u011fu, \u0130stanbul 1997, s. 74.<\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[2]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Tekil, 74. Aksi g\u00f6r\u00fc\u015f i\u00e7in bkz. G\u00f6nen Eri\u015f, Uygulamal\u0131 \u00c7ek Hukuku,<br>Ankara 2003, s. 280(K\u0131s: Uygulama).<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[3]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> YHGK, T. 07.12.1984, E. 1983, K. 1028 (G\u00f6nen Eri\u015f, Uygulamal\u0131 \u00c7ek Hukuku, Ankara 1983,&nbsp; s. 149 vd.-K\u0131s: \u00c7ek).<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[4]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Seza Reiso\u011flu, T\u00fcrk Hukukunda ve Bankac\u0131l\u0131k Uygulamas\u0131nda \u00c7ek, Ankara<br>2003, s. 362-363; Celal G\u00f6le, \u00c7ek Hukuku, Ankara 1989, s.&nbsp; 152; Tekil, s.75; Turgut Kalps\u00fcz\/Faruk Erem\/G\u00fcrcan<br>\u00c7elebican, \u0130ktisadi ve Hukuki Y\u00f6nden \u00c7ek, Ankara 1974, s. 139; Nurkut \u0130nan, \u00c7ek<br>Rizikolar\u0131ndan Do\u011fan Sorumluluk, Ankara 1981, s. 116; F\u0131rat \u00d6ztan, K\u0131ymetli<br>Evrak Hukuku, Ankara 2004, s. 237. <o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span style=\"font-size:12.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\"><span><b><span style=\"font-size: 12pt;\">[4]<\/span><\/b><\/span><\/span><\/i><\/span><i><span style=\"font-size:12.0pt;font-family: &quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family:&quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language: TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language:AR-SA\"> Tekil, s. 75.&nbsp;<\/span><\/i><\/p>\n<h6><strong style=\"color: rgb(0, 0, 0); font-family: Lato, sans-serif;\">B.Sorumlulu\u011fun Ko\u015fullar\u0131<\/strong><\/h6>\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Sahte veya tahrif edilmi\u015f \u00e7ekin \u00f6denmesinden dolay\u0131 muhatap bankan\u0131n ke\u015fideciye kar\u015f\u0131 tabi olaca\u011f\u0131 sorumlulu\u011fun olu\u015fmas\u0131 i\u00e7in baz\u0131 ko\u015fullar\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 gerekir. Bu ko\u015fullar\u0131n neler oldu\u011fu TTK m. 724 h\u00fckm\u00fcnden tespit edilebilir niteliktedir. TTK m. 724\u2019e g\u00f6re sorumlulu\u011fun ko\u015fullar\u0131, muhatap bankaya ibraz edilmi\u015f olan \u00e7ekin sahte veya tahrif edilmi\u015f olmas\u0131 ve bu ibraz \u00fczerine muhatap banka taraf\u0131ndan \u00f6demede bulunulmu\u015f olmas\u0131 \u015feklinde ifade edilebilir<a href=\"#_ftn9\">[9]<\/a>.<\/p>\n<p><\/p>\n<h6>\n<ol>\n<li><strong>\u00c7ekin Sahte veya Tahrif Edilmi\u015f Olmas\u0131 <\/strong><\/li>\n<\/ol>\n<\/h6>\n<p>&nbsp; &nbsp;Sahte veya tahrif edilmi\u015f \u00e7ekin muhatap banka taraf\u0131ndan \u00f6denmi\u015f olmas\u0131 ile TTK m. 724 h\u00fckm\u00fcn\u00fcn \u00f6ng\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc sorumlulu\u011fun olu\u015fmas\u0131 i\u00e7in ilk ko\u015ful, ibraz edilen \u00e7ekin sahte veya tahrif edilmi\u015f olmas\u0131d\u0131r. Bu \u015fart\u0131n anla\u015f\u0131lmas\u0131 i\u00e7in sahte veya tahrif edilmi\u015f \u00e7ek deyimi ile neyin anla\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131n laz\u0131m geldi\u011fi hususlar\u0131n\u0131n \u00fczerinde durulmas\u0131 gerekmektedir.<\/p>\n<h6><strong>&nbsp;<\/strong><strong style=\"color: rgb(0, 0, 0); font-family: Lato, sans-serif;\">a. Sahte \u00c7ek<\/strong><\/h6>\n<p>&nbsp; Sahte \u00e7ek kavram\u0131 en geni\u015f \u015fekilde, ka\u011f\u0131t olarak \u00e7ek yapra\u011f\u0131n\u0131n muhatap banka taraf\u0131ndan bast\u0131r\u0131lm\u0131\u015f form\u00fcllerinin taklidi olmas\u0131 halini de kapsamak suretiyle, \u00e7ek \u00fczerindeki t\u00fcm imzalar\u0131n, beyanlar\u0131n veya imzalarla beraber beyanlar\u0131n sahteli\u011fi olarak ifade edilmektedir<a href=\"#_ftn10\">[10]<\/a>. \u00d6te yandan muhatap banka taraf\u0131ndan bast\u0131r\u0131lmam\u0131\u015f form\u00fcller vas\u0131tas\u0131yla sahtecili\u011fin ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi olduk\u00e7a g\u00fc\u00e7 ve ortaya \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 da ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz oldu\u011fundan TTK m. 724\u2019\u00fcn uygulanmas\u0131 bak\u0131m\u0131ndan as\u0131l \u00f6nem ta\u015f\u0131yan eylemler imza ve beyanlarda sahtelik hallerdir<a href=\"#_ftn11\">[11]<\/a>.<\/p>\n<p>&nbsp; &nbsp;TTK m. 724\u2019\u00fcn ifadesi nazara al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda kanun taraf\u0131ndan sahtelik hususunun tan\u0131mlanmad\u0131\u011f\u0131, bu konuda bir kritere yer verilmedi\u011fi ve daha ziyade sahtelik sebebiyle ortaya \u00e7\u0131kan zarar\u0131n \u00f6n planda oldu\u011fu tespit edilmektedir. Bu durum kar\u015f\u0131s\u0131nda her t\u00fcrl\u00fc sahtelik halinde muhatap bankan\u0131n, sahtelik sebebiyle ortaya \u00e7\u0131kan zarar\u0131 \u00fcstlenmesinin s\u00f6z konusu olaca\u011f\u0131 sonucuna ula\u015f\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6z\u00fckmektedir<a href=\"#_ftn12\">[12]<\/a>. Ancak TTK m. 713 h\u00fckm\u00fc incelendi\u011finde bu maddede, <em>\u201cmuhatab\u0131n \u00e7eki \u00f6derken ciro zincirinin d\u00fczg\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc incelemek zorunda oldu\u011fu fakat ciranta imzalar\u0131n\u0131n ger\u00e7ekli\u011fini ara\u015ft\u0131rma y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn bulunmad\u0131\u011f\u0131\u201d <\/em>d\u00fczenlemesine yer verildi\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir<a href=\"#_ftn13\">[13]<\/a>. O halde muhatap bankan\u0131n inceleme y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc, kendisine ibraz edilen \u00e7ekte sahtelik veya tahrifat noktalar\u0131ndan olu\u015fmaktad\u0131r<a href=\"#_ftn14\">[14]<\/a>.&nbsp; Bu durumda m. 713 ile an\u0131lan ciranta imzalar\u0131ndaki sahtelik halinin m. 724 uygulamas\u0131n\u0131n ve dolay\u0131s\u0131yla muhatap bankan\u0131n sorumlulu\u011funun d\u0131\u015f\u0131nda olup olmad\u0131\u011f\u0131 sorunu ile kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lmaktad\u0131r. Bu sorunun olumlu cevapland\u0131r\u0131lmas\u0131 halinde ciranta imzalar\u0131nda sahtecilik halinde ke\u015fidecinin savunmas\u0131z b\u0131rak\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ileri s\u00fcr\u00fclmektedir<a href=\"#_ftn15\">[15]<\/a>. Ancak \u00f6\u011fretide ve uygulamada bu soru olumlu \u015fekilde yan\u0131tlanmakta ve her iki madde aras\u0131nda, muhatap bankan\u0131n sahte imza bak\u0131m\u0131ndan sorumlulu\u011fu hususunda ke\u015fidecinin sahte imzas\u0131 ile s\u0131n\u0131rl\u0131 bir sorumluluk halinin kabul edilmesi gerekti\u011fi, zira muhatap bankan\u0131n ke\u015fideciyi tan\u0131mak zorunlulu\u011funun bulunmas\u0131na ra\u011fmen cirantalar\u0131 tan\u0131mas\u0131n\u0131n ise imkans\u0131z oldu\u011fu \u015feklinde bir ili\u015fkinin bulundu\u011fu kabul edilmektedir<a href=\"#_ftn16\">[16]<\/a>. Bu kabule g\u00f6re, imzada sahtelik hususunda muhatap bankan\u0131n sorumlulu\u011fu TTK m. 724 gere\u011fince sadece ke\u015fidecinin imzas\u0131nda sahtelik haliyle s\u0131n\u0131rl\u0131 olarak kabul edilmekte ve TTK m. 713\u2019\u00fcn bu noktada s\u0131n\u0131r te\u015fkil eden bir rol\u00fc s\u00f6z konusu olmaktad\u0131r<a href=\"#_ftn17\">[17]<\/a>. TTK m. 724\u2019\u00fcn sahtelik konusunda bir kriter belirlememi\u015f olmas\u0131 ve zarar kavram\u0131n\u0131 esas almas\u0131 baz\u0131 teredd\u00fctlere meydan vermekte oldu\u011fundan, burada TTK m. 713 h\u00fckm\u00fcn\u00fcn sakl\u0131 oldu\u011fu \u015feklinde bir c\u00fcmleye yer verilmesinin isabetli olaca\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir. \u00d6te yandan, bankan\u0131n, ke\u015fidecinin imzas\u0131ndaki sahtelikten sorumlulu\u011funun, ke\u015fidecinin imzas\u0131n\u0131n bankada bulunmas\u0131ndan ve kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rma yap\u0131labilmesi olana\u011f\u0131ndan hareketle kabul edilebilir k\u0131l\u0131nmas\u0131na kar\u015f\u0131n; ayn\u0131 durumun cirantalar\u0131n imzalar\u0131 i\u00e7in s\u00f6z konusu olmamas\u0131 ve bu halin bankan\u0131n tespitinde imkans\u0131z bir halden sorumlu k\u0131l\u0131nmas\u0131 anlam\u0131na gelmesinden hareketle, muhatap bankan\u0131n imza sahteli\u011fi hususunda sadece ke\u015fidecinin imzas\u0131n\u0131n sahteli\u011finde yapt\u0131\u011f\u0131 \u00f6demeden sorumlu tutulabilece\u011fi sonucuna varmak gerekmektedir<a href=\"#_ftn18\">[18]<\/a>. &nbsp;<\/p>\n<p><\/p>\n<p>&nbsp; &nbsp;Sahte \u00e7ek konusunda \u00fczerinde durulmas\u0131 gereken bir di\u011fer husus ise, temsil yetkisi olmaks\u0131z\u0131n veya var olan temsil yetkisini a\u015farak<a href=\"#_ftn19\">[19]<\/a>, ke\u015fideci ya da hamilin temsilcisi s\u0131fat\u0131yla \u00e7ekin imza edilmi\u015f olmas\u0131 halinde, bu \u00e7eke binaen muhatap taraf\u0131ndan yap\u0131lm\u0131\u015f olan \u00f6demeden muhatap bankan\u0131n, sahte \u00e7ekten kaynaklanan sorumlulu\u011fa tabi olup olmayaca\u011f\u0131 te\u015fkil etmektedir<a href=\"#_ftn20\">[20]<\/a>. Bu soruna ili\u015fkin olarak genellikle olumsuz \u015fekilde cevap verildi\u011fi (TTK m. 730 h\u00fckm\u00fcn\u00fcn TTK m. 590\u2019a atf\u0131 ile), temsile yetkisi olmayan ki\u015finin veya temsil yetkisini a\u015fan ki\u015finin imza etti\u011fi \u00e7ekten bizzat sorumlu oldu\u011funun kabul edildi\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir<a href=\"#_ftn21\">[21]<\/a>.&nbsp;<\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[6]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> M\u00fcge Tekil, \u00c7ekte Muhatap Bankan\u0131n Hukuki Sorumlulu\u011fu, \u0130stanbul 1997,<br>s. 74.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[7]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Tekil, 74. Aksi g\u00f6r\u00fc\u015f i\u00e7in bkz. G\u00f6nen Eri\u015f, Uygulamal\u0131 \u00c7ek Hukuku,<br>Ankara 2003, s. 280(K\u0131s: Uygulama).<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[8]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> YHGK, T. 07.12.1984, E. 1983, K. 1028 (G\u00f6nen Eri\u015f, Uygulamal\u0131 \u00c7ek<br>Hukuku, Ankara 1983,&nbsp; s. 149 vd.-K\u0131s:<br>\u00c7ek).<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[9]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Seza Reiso\u011flu, T\u00fcrk Hukukunda ve Bankac\u0131l\u0131k Uygulamas\u0131nda \u00c7ek, Ankara<br>2003, s. 362-363; Celal G\u00f6le, \u00c7ek Hukuku, Ankara 1989, s.&nbsp; 152; Tekil, s.75; Turgut Kalps\u00fcz\/Faruk Erem\/G\u00fcrcan<br>\u00c7elebican, \u0130ktisadi ve Hukuki Y\u00f6nden \u00c7ek, Ankara 1974, s. 139; Nurkut \u0130nan, \u00c7ek<br>Rizikolar\u0131ndan Do\u011fan Sorumluluk, Ankara 1981, s. 116; F\u0131rat \u00d6ztan, K\u0131ymetli<br>Evrak Hukuku, Ankara 2004, s. 237. <o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span style=\"font-size:12.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\"><span><b><span style=\"font-size: 12pt;\">[10]<\/span><\/b><\/span><\/span><\/i><\/span><i><span style=\"font-size:12.0pt;font-family: &quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family:&quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language: TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language:AR-SA\"> Tekil, s. 75.&nbsp;<\/span><\/i><br><\/p>\n<h6><strong style=\"color: rgb(0, 0, 0); font-family: Lato, sans-serif;\">b. Tahrif Edilmi\u015f \u00c7ek<\/strong><\/h6>\n<p><strong>&nbsp;&nbsp; <\/strong>Sahte \u00e7ekin d\u0131\u015f\u0131nda TTK m. 724 ile d\u00fczenlenen bir di\u011fer husus tahrif edilmi\u015f \u00e7ektir. Tahrif edilmi\u015f \u00e7ek ile ilgili olarak t\u0131pk\u0131 sahte \u00e7ekte oldu\u011fu gibi madde metninde bir tan\u0131ma veya kritere yer verilmi\u015f de\u011fildir. \u00c7ekte tahrifat, \u00e7ekin \u00fczerindeki beyan veya imzalar\u0131n ya da bunlar\u0131n her ikisinin, \u00e7ek ile hak kazanm\u0131\u015f veya bor\u00e7 alt\u0131na girmi\u015f bulunan b\u00fct\u00fcn ilgililerin&nbsp; r\u0131zas\u0131n\u0131n bulunmad\u0131\u011f\u0131 bir \u015fekilde de\u011fi\u015ftirilmesi<a href=\"#_ftn22\">[22]<\/a>, silinmesi veya kaz\u0131nmas\u0131d\u0131r<a href=\"#_ftn23\">[23]<\/a>. \u00d6te yandan burada sayd\u0131klar\u0131m\u0131z haricinde olmak \u00fczere, \u00e7ek \u00fczerinde ke\u015fideci taraf\u0131ndan ger\u00e7ekle\u015ftirilen de\u011fi\u015fiklikler ile t\u00fcm hak ve bor\u00e7 sahiplerinin muvafakati ile yap\u0131lan de\u011fi\u015fiklikler tahrifat say\u0131lmayacakt\u0131r<a href=\"#_ftn24\">[24]<\/a>.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>&nbsp;&nbsp; TTK m. 724\u2019\u00fcn zarar\u0131 \u00f6ne \u00e7\u0131kartan ifadesine g\u00f6re, tahrifattan dolay\u0131 muhatap bankan\u0131n hukuki sorumlulu\u011funun s\u00f6z konusu olabilmesi i\u00e7in, \u00e7ekteki tahrifat\u0131n ve tahrifat\u0131n etkisiyle yap\u0131lm\u0131\u015f olan \u00f6demenin ke\u015fidecinin zarar\u0131na olmas\u0131 gereklidir<a href=\"#_ftn25\">[25]<\/a>.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>&nbsp; &nbsp; \u00c7ekte tahrifat\u0131n de\u011fi\u015fik \u015fekillerde ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. \u00d6rne\u011fin lehdar\u0131n ad\u0131 \u00fczerinde yap\u0131lan de\u011fi\u015fiklikler, lehdar\u0131n ad\u0131n\u0131n silinmesi ve ba\u015fka bir ismin lehdar olarak yaz\u0131lmas\u0131 hallerinde \u00e7ekte tahrifat s\u00f6z konusudur. Bu durumda e\u011fer \u00e7ek lehdara teslim edilmeden evvel \u00e7al\u0131nm\u0131\u015f veya kaybedilmi\u015f olursa, ke\u015fideci alacakl\u0131s\u0131 olan lehdara temel bor\u00e7 ili\u015fkisi sebebiyle \u00f6demede bulunma zorunda kalacak ve iki kere ayn\u0131 mebla\u011f\u0131n \u00f6denmesi \u015feklinde bir zararla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalacakt\u0131r. Sonu\u00e7ta ke\u015fidecinin zarara u\u011framas\u0131 hali de ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi i\u00e7in \u00e7ek \u00fczerinde yap\u0131lm\u0131\u015f olan tahrifata ra\u011fmen \u00f6demede bulunan banka ke\u015fideciye kar\u015f\u0131 TTK m. 724 gere\u011fince sorumlu olacakt\u0131r<a href=\"#_ftn26\">[26]<\/a>. &nbsp;Ayn\u0131 \u015fekilde fakat \u00e7ek ke\u015fideci taraf\u0131ndan lehdara teslim edildikten sonra \u00e7ek \u00e7al\u0131n\u0131r veya kaybolur ise art\u0131k ke\u015fidecinin lehdara kar\u015f\u0131 temel ili\u015fkiden dolay\u0131 \u00f6demede bulunmas\u0131 verdi\u011fi \u00e7ekin \u00f6denmesi ile sona erece\u011finden veya \u00f6deme yap\u0131lmam\u0131\u015fken \u00e7ekin geri getirilmesi s\u00f6z konusu olmad\u0131k\u00e7a temel ili\u015fki dolays\u0131yla \u00f6deme s\u00f6z konusu edilemeyece\u011finden art\u0131k ke\u015fidecinin zarara u\u011framas\u0131 imkan\u0131 bulunmamakta olup muhatap banka bu halde TTK m. 724 gere\u011fince sorumluluk alt\u0131na girmeyecektir<a href=\"#_ftn27\">[27]<\/a>. \u00c7eki eline ge\u00e7iren ki\u015finin lehdar\u0131n ad\u0131n\u0131n yan\u0131na \u201cveya hamiline\u201d ibaresini koyarak \u00e7eki hamiline \u00e7ek haline getirmesi durumunda da \u00e7ekte bir tahrifat s\u00f6z konusu olacak ve b\u00f6yle bir \u00e7eki \u00f6deyen banka ke\u015fideciye kar\u015f\u0131 sorumluluk alt\u0131na girecektir. Yine, lehdar\u0131n elinden \u00e7\u0131kan ve hamillerden birinin ad\u0131nda tahrifat yap\u0131lm\u0131\u015f bulunan \u00e7ekin varl\u0131\u011f\u0131 ve \u00f6denmesi halinde ke\u015fideci ile sonraki hamiller aras\u0131ndaki (lehdar hari\u00e7) kambiyo ili\u015fkisi kesilmi\u015f olaca\u011f\u0131 i\u00e7in art\u0131k muhatap bankan\u0131n TTK m. 724 gere\u011fi sorumlulu\u011fundan s\u00f6z edilemez<a href=\"#_ftn28\">[28]<\/a>.<\/p>\n<p><strong>&nbsp;<\/strong><\/p>\n<p><strong>&nbsp;&nbsp;<\/strong>\u00c7ekin \u00fczerindeki mebla\u011f\u0131n de\u011fi\u015ftirilerek artt\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 veya para cinsinin de\u011fi\u015ftirildi\u011fi ihtimallerde de \u00e7ekte tahrifat yap\u0131lm\u0131\u015f olur<a href=\"#_ftn29\">[29]<\/a>. Bu gibi hallerde ke\u015fidecinin zarar\u0131 her hal\u00fckarda ger\u00e7ekle\u015fece\u011fi i\u00e7in tahrif edilmi\u015f \u00e7eki \u00f6deyen muhatap bankan\u0131n TTK m. 724 gere\u011fince sorumlulu\u011fu s\u00f6z konusu olacakt\u0131r. Bunun gibi, hamil taraf\u0131ndan, ke\u015fidecinin cayma hakk\u0131n\u0131n kullan\u0131labilmesi i\u00e7in gerekli s\u00fcrenin, ke\u015fide tarihinde yap\u0131lm\u0131\u015f bir de\u011fi\u015fiklik ile hen\u00fcz gelmedi\u011fi g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fc sa\u011flanmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmas\u0131 halinde; ibraz s\u00fcresi asl\u0131nda dolmakla beraber cayma beyan\u0131nda bulunmayan ke\u015fideci aleyhine \u00f6demede bulunan muhatap bankan\u0131n, \u00f6deme serbestisine sahip olmas\u0131 nedeniyle sorumlulu\u011fu mucip k\u0131lmaz. Ke\u015fideci, cayma beyan\u0131nda bulunmamakla \u00f6demenin yap\u0131lmas\u0131na r\u0131za g\u00f6stermi\u015f demektir<a href=\"#_ftn30\">[30]<\/a>. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k, ibraz s\u00fcresi dolduktan sonra, ke\u015fidecinin cayma beyan\u0131nda bulunmas\u0131na ra\u011fmen, hamil taraf\u0131ndan ke\u015fide tarihinde yap\u0131lm\u0131\u015f de\u011fi\u015fikli\u011fe itibar ederek ibraz s\u00fcresinin devam etmekte oldu\u011funa kanaat getiren ve bu anlamda tahrifat\u0131 fark etmeyerek \u00f6demede bulunan bankan\u0131n bu \u00f6demeden \u00f6t\u00fcr\u00fc ke\u015fideciye kar\u015f\u0131 sorumlu olaca\u011f\u0131n\u0131n kabul\u00fc gerekmektedir<a href=\"#_ftn31\">[31]<\/a>.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>&nbsp; &nbsp;\u00c7ekteki tahrifat\u0131n, ke\u015fidecinin \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131 bir ki\u015fi taraf\u0131ndan yap\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131 halinde ise bankan\u0131n sorumlulu\u011funun ortadan kalkmas\u0131 sonucu s\u00f6z konusu olabilecektir<a href=\"#_ftn32\">[32]<\/a>.<\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[11]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> G\u00f6le, s.&nbsp; 151; Kalps\u00fcz\/ Erem\/ \u00c7elebican, s. 138; \u0130nan, s. 119.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[12]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> TTK m. 724 ile m. 712 aras\u0131ndaki ili\u015fki bir Yarg\u0131tay karar\u0131nda \u015fu<br>\u015fekilde ifade edilmi\u015ftir: TTK m. 713\u2019\u00fcn kar\u015f\u0131t kavram\u0131ndan, muhatab\u0131n<br>ke\u015fidecinin imzalama yetkisinin bulundu\u011fu sonucuna var\u0131lmaktad\u0131r (Y. 11. HD, T.<br>15.04.1982, E. 1270, K. 1728) (Eri\u015f, Uygulama, s. 282). Yine bir di\u011fer kararda:<br>imza sahteli\u011fi ve tahrifat\u0131n ileri s\u00fcr\u00fclmesine g\u00f6re TTK m. 713\u2019\u00fcn de\u011fil TTK m.<br>724\u2019\u00fcn uygulanmas\u0131 gerekmektedir (Y. 11. HD, T. 30.06.1983, E. 2918, K. 3432)<br>(Eri\u015f, Uygulama, s. 282).<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[13]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> \u00dclgen\/ Helvac\u0131\/ Kendigelen\/ Kaya, s. 221.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[14]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> \u0130nan, s. 17; Hayri Domani\u00e7,&nbsp;<br>K\u0131ymetli Evrak Hukuku ve Uygulamas\u0131, T\u00fcrk Ticaret Kanunu \u015eerhi, C.IV,<br>\u0130stanbul 1990, s. 16.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[15]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Tekil, s. 78; Domani\u00e7, s. 458; Eri\u015f, \u00c7ek, s. 160.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[16]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Reiso\u011flu, s. 362; Aksi g\u00f6r\u00fc\u015f i\u00e7in bkz. G\u00f6le, s. 149; \u0130nan, s. 117; \u00dclgen\/Helvac\u0131\/Kendigelen\/Kaya, s. 221.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[17]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Domani\u00e7, s. 613.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[18]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Tekil, s. 80; yazar, bu durumda, yetkili temsilcinin imza etti\u011fi bir<br>\u00e7ekin bulundu\u011funu; temsil yetkisinin a\u015f\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131n\u0131n bizatihi sahtelik i\u00e7in<br>yeterli olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131; zira bu halde aldatmaya y\u00f6nelik bir g\u00f6r\u00fcn\u00fcm sa\u011flama amac\u0131yla<br>hareket edilmedi\u011fini ve bu nedenle sahte \u00e7ekin bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 savunmaktad\u0131r.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[19]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Reiso\u011flu, s. 371.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span style=\"font-size:12.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\"><span><b><span style=\"font-size: 12pt;\">[20]&nbsp;<\/span><\/b><\/span><\/span><\/i><\/span><i><span style=\"font-size:12.0pt;font-family: &quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family:&quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language: TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language:AR-SA\">\u00dclgen\/Helvac\u0131\/Kendigelen\/Kaya, s. 221; Kalps\u00fcz\/Erem\/\u00c7elebican, s. 138; Tekil, s. 80; G\u00f6le, s. 149.<\/span><\/i><br><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[21]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Pula\u015fl\u0131, s. 201.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[22]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> G\u00f6le, s. 149; \u0130nan, s. 34; Tekil, s. 81.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[23]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> \u00d6mer Teoman, Ya\u015fayan Ticaret Hukuku, C.I, Hukuki M\u00fctal\u00e2alar, Kitap I, 1989-1991, \u0130stanbul 1992, s. 22.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[24]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Eri\u015f, Uygulama, s.280; Tekil, s. 82.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[25]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> \u0130nan, s. 123.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[26]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Tekil, s. 82; \u0130nan, s. 123.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[27]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> \u0130nan, s. 123.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[28]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> \u00dclgen\/Helvac\u0131\/Kendigelen\/Kaya, s. 221.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span style=\"font-size:12.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\"><span><b><span style=\"font-size: 12pt;\">[29]<\/span><\/b><\/span><\/span><\/i><\/span><i><span style=\"font-size:12.0pt;font-family: &quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family:&quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language: TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language:AR-SA\"> Teoman, s. 22.<\/span><\/i><i><span style=\"font-size:12.0pt;font-family: &quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family:&quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language: TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language:AR-SA\"><br><\/span><\/i><\/p>\n<h6>\n<ol start=\"2\">\n<li><strong>Muhatap Banka Taraf\u0131ndan \u00d6deme Yap\u0131lm\u0131\u015f Olmas\u0131<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n<\/h6>\n<p><strong>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; <\/strong>Sahte veya tahrif edilmi\u015f bir \u00e7ekten dolay\u0131 muhatap bankan\u0131n ke\u015fideciye kar\u015f\u0131 sorumlulu\u011funun s\u00f6z konusu edilebilmesi i\u00e7in, b\u00f6yle bir \u00e7ekten \u00f6t\u00fcr\u00fc muhatap bankan\u0131n \u00f6demede bulunmu\u015f olmas\u0131 gerekmektedir. Burada \u00f6nemli olan husus \u00f6demenin yap\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131d\u0131r. O nedenle, sahte veya tahrif edilmi\u015f bir \u00e7ekin bankaya ibraz\u0131 \u00fczerine banka, herhangi ba\u015fka bir nedenden \u00f6t\u00fcr\u00fc \u00f6deme yapmaktan ka\u00e7\u0131nm\u0131\u015f ve hamilin a\u00e7t\u0131\u011f\u0131 bir dava neticesinde \u00f6deme yapmak zorunda kalm\u0131\u015f bile olsa, yap\u0131lan \u00f6deme sahte veya tahrif edilmi\u015f bir \u00e7eke binaen s\u00f6z konusu edilmi\u015f ise yine de muhatap bankan\u0131n TTK m. 724 gere\u011fince ke\u015fideciye kar\u015f\u0131 sorumlulu\u011fu olu\u015facakt\u0131r<a href=\"#_ftn33\">[33]<\/a>.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Bu hususta i\u015faret edilmesi gereken bir di\u011fer olas\u0131l\u0131k, sahte veya tahrif edilmi\u015f olan bir \u00e7ekin bankaya ibraz\u0131nda, banka taraf\u0131ndan sahteli\u011fin veya tahrif edilmi\u015fli\u011fin tespit edilememesine ra\u011fmen hesapta kar\u015f\u0131l\u0131k bulunmamas\u0131 nedeniyle \u00f6demede bulunulmamas\u0131 halidir. Bu ihtimalde \u00f6dememe halinin neticesi olarak ke\u015fideci aleyhine bir zarar s\u00f6z konusu olmamakla muhatap bankan\u0131n TTK m. 724 gere\u011fince sorumlulu\u011funa gidilemeyecektir<a href=\"#_ftn34\">[34]<\/a>. Yarg\u0131tay da bir karar\u0131nda; sahte imzal\u0131 \u00e7ekin \u00f6denmeyip kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131zd\u0131r ibaresinin yaz\u0131lmas\u0131 ile bankan\u0131n kusurunun varl\u0131\u011f\u0131ndan s\u00f6z edilebilece\u011fini ancak \u00f6deme s\u00f6z konusu olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in TTK m. 724\u2019\u00fcn uygulanmas\u0131n\u0131n s\u00f6z konusu olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtmi\u015ftir<a href=\"#_ftn35\">[35]<\/a>.<\/p>\n<h6><strong>&nbsp;<\/strong><strong style=\"color: rgb(0, 0, 0); font-family: Lato, sans-serif;\">C. Sorumlulu\u011fun Kapsam\u0131 ve Kusur Problemi<\/strong><\/h6>\n<h6>\n<ol>\n<li><strong>Kusursuz Sorumluluk<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n<\/h6>\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Sahte ve tahrif edilmi\u015f \u00e7eklerin \u00f6denmesinden \u00f6t\u00fcr\u00fc muhatap bankan\u0131n sorumlulu\u011fu objektif sorumluluk niteli\u011findedir<a href=\"#_ftn36\">[36]<\/a>. Objektif sorumluluk nedeniyle, muhatap banka, sahte veya tahrif edilmi\u015f \u00e7ekteki bu durumu, sahteli\u011fin veya&nbsp; tahrifat\u0131n i\u011ffal kabiliyeti dolay\u0131s\u0131yla fark etmemi\u015f olsa bile<a href=\"#_ftn37\">[37]<\/a>, \u00f6demeyi yapm\u0131\u015f olmak sebebiyle ke\u015fideciye kar\u015f\u0131 sorumlu olacakt\u0131r. Objektif sorumluluk nedeniyle, bankan\u0131n sorumlulu\u011fu art\u0131k bir sonu\u00e7 sorumlulu\u011fu olup kusursuzlu\u011fun ispat\u0131 ile sorumluluktan kurtulmak da m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir<a href=\"#_ftn38\">[38]<\/a>. \u00d6te yandan muhatap bankan\u0131n ve ke\u015fidecinin sorumlulu\u011funun bulundu\u011fu hallerde ke\u015fidecinin kusuru oran\u0131nda olmak \u00fczere muhatap bankan\u0131n sorumlulu\u011funun ortadan kalkmas\u0131 s\u00f6z konusu olacakt\u0131r<a href=\"#_ftn39\">[39]<\/a>.&nbsp; Bu durumda ortaya \u00e7\u0131kan zarar ke\u015fideciye ve muhatap bankaya kusurlar\u0131 oran\u0131nda payla\u015ft\u0131r\u0131lacakt\u0131r. Bu durum TTK m. 724 h\u00fckm\u00fcn\u00fcn ikinci c\u00fcmlesinin ifadesinden a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fclmekle beraber ayn\u0131 ifadenin; muhatap bankan\u0131n sorumlulu\u011funun tamamen ortadan kalkmas\u0131n\u0131n m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve ancak ke\u015fidecinin de \u00f6rne\u011fin \u00e7eki \u00e7ald\u0131r\u0131p bu durumu ihbar etmemek gibi bir m\u00fcterafik kusurunun varl\u0131\u011f\u0131 halinde halin icap ettirdi\u011fi oranda sorumlu tutulmas\u0131 gerekti\u011fi \u015feklinde yorumlanmas\u0131 gerekti\u011fi hususuna dikkat edilmek gerekir<a href=\"#_ftn40\">[40]<\/a>. Yani, her ne kadar TTK m. 724 h\u00fckm\u00fcn\u00fcn ikinci c\u00fcmlesi m\u00fcterafik kusurun varl\u0131\u011f\u0131 halinde ke\u015fidecinin de sorumlu olaca\u011f\u0131n\u0131 i\u015faret ediyorsa da, \u00e7al\u0131nt\u0131 \u00e7eki bildirmeyen ke\u015fidecinin \u00e7ekteki a\u00e7\u0131k silinti veya kaz\u0131nt\u0131lar\u0131 fark etmeyerek \u00f6demede bulunan bankan\u0131n sorumlulu\u011funa ortak oldu\u011funun kabul edilmemesi l\u00fczumu bulunmaktad\u0131r<a href=\"#_ftn41\">[41]<\/a>.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Belirtmek gerekir ki, muhatap bankan\u0131n kusura dayanmayan sorumlulu\u011fu, sahte veya tahrif edilmi\u015f bir \u00e7eki \u00f6demesi durumunda kusurlu olup olmad\u0131\u011f\u0131 hususunun \u00fczerinde hi\u00e7bir \u015fekilde durulmayaca\u011f\u0131 anlam\u0131na gelmemektedir. Kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 kusurun varl\u0131\u011f\u0131 halinde taraflar\u0131n zarara kusurlar\u0131 oran\u0131nda katlanmalar\u0131 gerekecektir. Ancak, ke\u015fidecinin bir kusurunun s\u00f6z konusu olmad\u0131\u011f\u0131 hallerde art\u0131k bankan\u0131n kusurunun bulunup bulunmad\u0131\u011f\u0131 ara\u015ft\u0131r\u0131lmayacakt\u0131r<a href=\"#_ftn42\">[42]<\/a>.<\/p>\n<p><strong>&nbsp;<\/strong><span style=\"color: var( --e-global-color-text );\"><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[31]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i style=\"color: var( --e-global-color-text );\"> Pula\u015fl\u0131, s. 201.<\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[32]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> G\u00f6le, s. 149; \u0130nan, s. 34; Tekil, s. 81.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[33]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> \u00d6mer Teoman, Ya\u015fayan Ticaret Hukuku, C.I, Hukuki M\u00fctal\u00e2alar, Kitap I,<br>1989-1991, \u0130stanbul 1992, s. 22.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[34]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Eri\u015f, Uygulama, s.280; Tekil, s. 82.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[35]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> \u0130nan, s. 123.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[36]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Tekil, s. 82; \u0130nan, s. 123.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[37]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> \u0130nan, s. 123.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[38]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> \u00dclgen\/Helvac\u0131\/Kendigelen\/Kaya, s. 221.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span style=\"font-size:12.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\"><span><b><span style=\"font-size: 12pt;\">[39]<\/span><\/b><\/span><\/span><\/i><\/span><i><span style=\"font-size:12.0pt;font-family: &quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family:&quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language: TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language:AR-SA\"> Teoman, s. 22.<\/span><\/i><\/p>\n<h6>\n<ol start=\"2\">\n<li><strong>Ke\u015fidecinin Kusurunun Bulunmas\u0131<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n<\/h6>\n<p><strong>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; <\/strong>Ke\u015fidecinin kusurunun bulunmas\u0131 hali, ke\u015fidecinin \u00e7ek karnesini kullan\u0131m\u0131 ve muhafaza etmesi konusunda gerekli bulunan \u00f6zeni g\u00f6stermemi\u015f olmas\u0131 durumunda ortaya \u00e7\u0131kacakt\u0131r. Bu nedenle, e\u011fer ke\u015fideci, \u00e7ek kullan\u0131m\u0131 ve muhafazas\u0131 hususunda gerekli b\u00fct\u00fcn \u00f6zeni g\u00f6stermi\u015f ve buna ra\u011fmen \u00e7ekin \u00fczerinde sahtelik veya tahrifat ger\u00e7ekle\u015ftirilerek \u00f6deme sa\u011flanm\u0131\u015f ise art\u0131k ke\u015fidecinin kusurundan bahisle bankan\u0131n kusurunun ortadan kalkt\u0131\u011f\u0131 veya azald\u0131\u011f\u0131 sonucuna var\u0131lamaz<a href=\"#_ftn43\">[43]<\/a>. Ke\u015fidecinin \u00f6zen \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fc olarak objektif kriter esas al\u0131narak onun kendi i\u015flerine g\u00f6sterdi\u011fi itina de\u011fil, \u00e7ek kullan\u0131m\u0131n\u0131n gerektirdi\u011fi dikkat ve ihtimam i\u00e7inde olmas\u0131 aranacakt\u0131r. Ke\u015fidecinin tacir s\u0131fat\u0131n\u0131 haiz oldu\u011fu hallerde ise ku\u015fkusuz art\u0131k ke\u015fidecinin \u00e7ek kullan\u0131m\u0131 ve muhafazas\u0131nda da basiretli bir tacir gibi hareket etmesi kriteri uygulama alan\u0131 bulacakt\u0131r<a href=\"#_ftn44\">[44]<\/a>.<\/p>\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Ke\u015fidecinin kusurlu say\u0131laca\u011f\u0131 hallerin ba\u015f\u0131nda \u00e7ek karnesinin gerekli \u00f6zen g\u00f6sterilmek suretiyle saklanmam\u0131\u015f olmas\u0131 gelmektedir<a href=\"#_ftn45\">[45]<\/a>. Bu durumun kapsam\u0131na, \u015firket ka\u015fesinin iyi saklanmas\u0131(ortada b\u0131rak\u0131lmamas\u0131), \u00e7ek karnesinin muhafazas\u0131n\u0131n \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc bir ki\u015fiye terk edilmemesi gibi \u00e7eklerin iyi bir \u015fekilde saklan\u0131lmas\u0131 i\u00e7in gerekli tedbirlerin al\u0131nm\u0131\u015f olmas\u0131 da girmektedir<a href=\"#_ftn46\">[46]<\/a>. Yine \u00e7ekin tahrifat yap\u0131lmas\u0131na elveri\u015fli bir \u015fekilde doldurulmu\u015f olmas\u0131 halinde de (\u00f6rne\u011fin, kur\u015fun kalemle doldurulmas\u0131) ke\u015fidecinin kusurundan bahsedilecektir. Fakat her hal\u00fckarda ke\u015fidecinin kusurunun ispat edilmesi y\u00fck\u00fc bankaya ait olacakt\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp; &nbsp; &nbsp;Lehdar\u0131n herhangi bir kusurunun varl\u0131\u011f\u0131 halindeyse ke\u015fidecinin sorumlu tutulmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir<a href=\"#_ftn47\">[47]<\/a>.<\/p>\n<p>&nbsp; &nbsp; &nbsp;Ke\u015fidecinin kusuruna ili\u015fkin olarak baz\u0131 hallerin \u015fu \u015fekilde \u00f6rneklendirilmesi m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr<a href=\"#_ftn48\">[48]<\/a>:<\/p>\n<ul>\n<li>Ke\u015fidecinin salt \u00e7ek defterini kaybetmi\u015f olmas\u0131 kusurlu bir davran\u0131\u015f de\u011fildir.<\/li>\n<li>Ke\u015fidecinin \u00e7ek defterinin kayboldu\u011funu bankaya bildirmemesi kusurlu bir davran\u0131\u015ft\u0131r.<\/li>\n<li>\u00c7ekin gerekli dikkat ve ihtimamla doldurulmam\u0131\u015f olmas\u0131 kusurlu bir davran\u0131\u015ft\u0131r.<\/li>\n<li>\u00c7ek defterini saklamas\u0131 i\u00e7in muhasebecisine vermek kusurlu bir davran\u0131\u015ft\u0131r<a href=\"#_ftn49\">[49]<\/a>.<\/li>\n<li>Ke\u015fidecinin \u00e7ek defterinin ko\u00e7an\u0131na, \u00e7ekin kime verildi\u011fini yazmam\u0131\u015f olmas\u0131 kusurlu bir davran\u0131\u015ft\u0131r.<\/li>\n<li>Ke\u015fidecinin rakam ve yaz\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne ekleme yap\u0131lacak \u015fekilde mesafe b\u0131rakmas\u0131 kusurlu bir davran\u0131\u015ft\u0131r.<i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[1]<\/span><\/b><\/span><\/i><i style=\"color: var( --e-global-color-text );\"> Pula\u015fl\u0131, s. 202.<\/i><br><p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[40]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Tekil, s. 85.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[41]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Reiso\u011flu, s. 363 ve orada \u00f6zellikle dip. 722. Ayr\u0131ca bkz. Eri\u015f, Uygulama, s. 282.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[42]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Reiso\u011flu, s. 364.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[43]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Tekil, s. 85.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[44]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> \u0130nan, s. 128.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[45]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Tekil, s. 86.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[46]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Y. 11. HD, T. 19.04.2001, E. 1590, K. 3376 (Reiso\u011flu, s. 364. dip. 723).<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[47]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Reiso\u011flu, s. 365.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span style=\"font-size:12.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\"><span><b><span style=\"font-size: 12pt;\">[48]<\/span><\/b><\/span><\/span><\/i><\/span><i><span style=\"font-size:12.0pt;font-family: &quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family:&quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language: TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language:AR-SA\"> Y. 11. HD, T. 20.06.1996, E. 4149, K. 5123 (Eri\u015f, Uygulama, s. 284).<\/span><\/i><\/p>\n<\/li>\n<\/ul>\n<h6>\n<ol start=\"3\">\n<li><strong>Muhatap Bankan\u0131n Kusuru <\/strong><\/li>\n<\/ol>\n<\/h6>\n<p><strong>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; <\/strong>Muhatap bankan\u0131n sahte veya tahrif edilmi\u015f bir \u00e7eki \u00f6demesinden do\u011fan sorumlulu\u011fu daha \u00f6nce de belirtti\u011fimiz \u00fczere objektif sorumluluk niteli\u011findedir<a href=\"#_ftn50\">[50]<\/a>. Bununla beraber, sahte veya tahrif edilmi\u015f bir \u00e7ekin \u00f6denmesinden kaynaklanan zarar\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131nda ke\u015fidecinin de kusurunun varl\u0131\u011f\u0131 halinde bu kusuru ispat eden banka, ke\u015fidecinin kusuru oran\u0131nda olmak \u00fczere sorumluluktan ya k\u0131smen veya tamamen kurtulma olana\u011f\u0131na sahip bulunmaktad\u0131r. Ke\u015fidecinin kusurunun, bankan\u0131n sorumlulu\u011funun \u00fczerinde bir etkisinin olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n tespiti ke\u015fidecinin kusurunun tespit edilmesine ba\u011fl\u0131d\u0131r. Ke\u015fidecinin kusurunun oran\u0131na g\u00f6re bankan\u0131n sorumlulu\u011funun hafiflemesi veya ortadan kalkmas\u0131 gerekti\u011fi sonucuna var\u0131labilir. Yine ke\u015fideciye ait \u00e7eklerin \u00e7al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 ve y\u00fcksek mebla\u011fl\u0131 olarak tahsil edilmek amac\u0131yla ve art arda ibraz edildi\u011fi hallerde bankan\u0131n bizatihi bu durum nedeniyle kusurlu oldu\u011funun kabul\u00fcne karar verilmesi di\u011fer baz\u0131 ko\u015fullar\u0131n olu\u015fmas\u0131 ile m\u00fcmk\u00fcn olabilecektir<a href=\"#_ftn51\">[51]<\/a>.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Ke\u015fidecinin kusurunun, bankan\u0131n sorumlulu\u011funa etkisi BK m. 44 anlam\u0131nda olmak \u00fczere m\u00fcterafik kusur esaslar\u0131na g\u00f6re ele al\u0131nmak gerekir. Burada muhatap bankan\u0131n adam \u00e7al\u0131\u015ft\u0131ran s\u0131fat\u0131yla bir sorumlulu\u011fu s\u00f6z konusu olmad\u0131\u011f\u0131ndan, ke\u015fidecinin kusurunun bulunmamas\u0131 halinde; bankan\u0131n adam \u00e7al\u0131\u015ft\u0131ran s\u0131fat\u0131yla bu hususta gerekli \u00f6zeni g\u00f6stermi\u015f bulunmas\u0131 ke\u015fidecinin kusurunun bulunmad\u0131\u011f\u0131 hallerde muhatap bankan\u0131n sorumlulu\u011funa etki etmeyecektir<a href=\"#_ftn52\">[52]<\/a>.<\/p>\n<h6>\n<ol start=\"4\">\n<li><strong>Sorumlulu\u011fun Kapsam\u0131<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n<\/h6>\n<p><strong>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; <\/strong>&nbsp;&nbsp; Sahte veya tahrif edilmi\u015f bir \u00e7eki \u00f6demek ile ke\u015fidecinin sorumlulu\u011funun do\u011fdu\u011funu ve bunun tabi oldu\u011fu esaslar\u0131 yukar\u0131da belirtmi\u015ftik. Ke\u015fidecinin kusurunun bulunmad\u0131\u011f\u0131 hallerde muhatap bankan\u0131n sorumlulu\u011fu ise de\u011fi\u015fik durumlarda farkl\u0131 \u015fekillerde tespit edilebilir. Bir kere \u00e7ek \u00e7al\u0131nm\u0131\u015f veya kaybedilmi\u015f ve ke\u015fidecinin imzas\u0131 taklit edilerek ya da sahte temsil beyan\u0131 ile \u00e7ek tanzim edilmi\u015fse muhatap banka \u00e7ek bedelinin tamam\u0131ndan sorumludur. Ke\u015fidecinin tanzim ve tesliminden sonra \u00e7ek bedelinin lehdar veya hamillerden biri taraf\u0131ndan de\u011fi\u015ftirilmesi halinde bu tahrifata binaen fazla olarak yap\u0131lm\u0131\u015f olan \u00f6demeden muhatap banka sorumlu olacakt\u0131r. \u0130braz s\u00fcresinde tahrifat ve cayma beyan\u0131na ra\u011fmen yap\u0131lm\u0131\u015f \u00f6demenin varl\u0131\u011f\u0131 halinde de muhatap bankan\u0131n \u00e7ek bedelinin tamam\u0131ndan sorumlu olmas\u0131 s\u00f6z konusudur. Birlikte imzal\u0131 m\u00fc\u015fterek \u00e7ek hesaplar\u0131nda ise hesap sahiplerinden birinin dahi imzas\u0131nda sahtelik halinde yap\u0131lan \u00f6deme imzas\u0131 taklit edilene hesap sahibine kar\u015f\u0131 muhatap bankan\u0131n sorumlulu\u011funu gerektirecektir<a href=\"#_ftn53\">[53]<\/a>.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Muhatap banka yukar\u0131da sayd\u0131\u011f\u0131m\u0131z hallerde ve sorumlulu\u011funu mucip di\u011fer b\u00fct\u00fcn \u00f6deme hallerinde sorumlu oldu\u011fu mebla\u011f\u0131 faizi ile birlikte \u00f6demek zorundad\u0131r.<\/p>\n<h6><strong>&nbsp; &nbsp; &nbsp; &nbsp; <\/strong><strong style=\"color: rgb(0, 0, 0); font-family: Lato, sans-serif;\">II.HAM\u0130LE KAR\u015eI SORUMLULUK VE BANKANIN R\u00dcCU HAKKI<\/strong><\/h6>\n<p><strong>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; <\/strong>Muhatap bankan\u0131n sahte veya tahrif edilmi\u015f olan bir \u00e7eki \u00f6demesinden do\u011fan sorumlulu\u011fu TTK m. 724 h\u00fckm\u00fc ile ke\u015fideciye kar\u015f\u0131 olmak \u00fczere d\u00fczenlenmi\u015f olmakla beraber, bu \u015fekildeki bir \u00f6demeden di\u011fer \u00e7ek ilgililerinin de zarar g\u00f6rmesi olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 her zaman mevcuttur. \u00d6rne\u011fin, \u00e7eki \u00e7alan h\u0131rs\u0131z\u0131n, lehdar\u0131n ad\u0131n\u0131n yan\u0131na&nbsp; \u201cveya hamiline\u201d yazarak ya da hamilin ad\u0131n\u0131 silerek yahut kaz\u0131yarak kendi ad\u0131n\u0131 yazmas\u0131 hallerinde bu \u015fekilde ortaya \u00e7\u0131kan sahtelik veya tahrifat\u0131n fark edilmemesi neticesinde yap\u0131lm\u0131\u015f olan \u00f6demeden \u00f6demeyi yapan muhatap bankan\u0131n <span style=\"text-decoration: line-through;\">gerek<\/span> hak sahibine kar\u015f\u0131 sorumlu olmas\u0131 gerekti\u011fi hususu ku\u015fkusuzdur. Kimi hallerde \u00e7ekteki sahteli\u011fin veya tahrifat\u0131n bizzat banka yetkilileri taraf\u0131ndan ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi de s\u00f6z konusu olmaktad\u0131r<a href=\"#_ftn54\">[54]<\/a>. &nbsp;B\u00fct\u00fcn bu hallerde sahte veya tahrif edilmi\u015f \u00e7ekin muhatap banka taraf\u0131ndan \u00f6denmesi neticesinde zarar g\u00f6ren ger\u00e7ek hak sahiplerine kar\u015f\u0131 bankan\u0131n sorumlulu\u011funa gidilmesi m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[50]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Reiso\u011flu, s. 364.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[51]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Tekil, s. 89-90.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[52]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Reiso\u011flu, s. 364.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span style=\"font-size:12.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\"><span><b><span style=\"font-size: 12pt;\">[53]<\/span><\/b><\/span><\/span><\/i><\/span><i><span style=\"font-size:12.0pt;font-family: &quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family:&quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language: TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language:AR-SA\"> \u00dclgen\/Helvac\u0131\/Kendigelen\/Kaya, s. 222; Tekil, s. 91.<\/span><\/i><br><\/p>\n<h6><strong>&nbsp;&nbsp;<\/strong><strong>A. Hamile Kar\u015f\u0131 Sorumluluk Sebepleri<\/strong><\/h6>\n<p><strong>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; <\/strong>Muhatap bankan\u0131n hamile kar\u015f\u0131 sorumlulu\u011fu yukar\u0131da da belirtti\u011fimiz \u00fczere de\u011fi\u015fik sebeplerden kaynaklanabilmektedir. Bu hususta kanun koyucu taraf\u0131ndan konulmu\u015f bir kural bulunmamaktad\u0131r. Daha \u00f6nce belirtti\u011fimiz \u00fczere TTK m. 712 h\u00fckm\u00fc gere\u011fince muhatap bankan\u0131n cirantalar\u0131n imzalar\u0131n\u0131n ger\u00e7ekli\u011fini ara\u015ft\u0131rmas\u0131 zorunlulu\u011fu ve bunu yerine getirmemekten dolay\u0131 bir sorumlulu\u011fu s\u00f6z konusu de\u011fildir. Ancak TTK m. 713\u2019\u00fcn d\u00fczenlemesi ile getirilmi\u015f olan kural &nbsp;ke\u015fidecinin imza \u00f6rne\u011finin bankada bulunmas\u0131na ve bununla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rma yap\u0131labilmesine ra\u011fmen cirantalar bak\u0131m\u0131ndan b\u00f6yle bir olana\u011f\u0131n\u0131n bulunmamas\u0131n\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 imkans\u0131zl\u0131\u011fa dayanmaktad\u0131r. O halde muhatap banka taraf\u0131ndan tespit edilmesi m\u00fcmk\u00fcn bulunan \u00f6demeden ka\u00e7\u0131nma hallerinin varl\u0131\u011f\u0131na ra\u011fmen bankan\u0131n \u00f6demede bulunmas\u0131 halinin sorumlulu\u011fu gerektirece\u011fi sonucuna var\u0131lmaktad\u0131r. Di\u011fer bir ifadeyle TTK m. 713\u2019\u00fcn getirmi\u015f oldu\u011fu d\u00fczenleme muhatap bankan\u0131n ciro zincirinin usule uygunlu\u011fundan ve bunun denetlenmemesinden do\u011fan sorumlulu\u011fu bertaraf etmemektedir. \u015e\u00f6yle ki, muhatap banka basiretli bir tacir olmas\u0131n\u0131n da bir sonucu olarak ciro zincirinin usul\u00fcne uygunlu\u011fu gibi cirolar\u0131n ge\u00e7erlili\u011fini denetlemek veya ara\u015ft\u0131rmak y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc alt\u0131ndad\u0131r. Ciro zincirinde mevcut olan bir kopukluk \u00e7ekin hak sahibi olmayan ki\u015filer taraf\u0131ndan ele ge\u00e7irilmi\u015f oldu\u011fu y\u00f6n\u00fcnde bir karine te\u015fkil etmektedir. Ciro zincirindeki kopukluk halinde de muhatap bankan\u0131n \u00f6deme yapmaktan ka\u00e7\u0131nmas\u0131 gerekecektir. \u00d6rne\u011fin, birden ziyade ki\u015finin lehdar olarak g\u00f6sterildi\u011fi veya birden ziyade ki\u015fiye ciro edilen \u00e7ekin varl\u0131\u011f\u0131 halinde sonraki cironun bu ki\u015filerin t\u00fcm\u00fcn\u00fcn imzas\u0131 ile yap\u0131lmas\u0131 l\u00fczumuna uygun hareket edilmedi\u011fi hallerde ciro zincirinde kopukluk meydana gelmi\u015f olacakt\u0131r. B\u00f6yle bir durumda \u00e7eki \u00f6deyen banka \u00f6demeden zarar g\u00f6ren ilgililerin zarara u\u011framas\u0131na sebep olmakla sorumluluk alt\u0131na girecektir<a href=\"#_ftn55\">[55]<\/a>.<\/p>\n<h6><strong>&nbsp;<\/strong><strong style=\"color: rgb(0, 0, 0); font-family: Lato, sans-serif;\">B. Hamile Kar\u015f\u0131 Sorumlulu\u011fun Hukuki Niteli\u011fi<\/strong><\/h6>\n<p><strong>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; <\/strong>Sahte veya tahrif edilmi\u015f bir \u00e7ekin \u00f6denmesinden dolay\u0131 muhatap bankan\u0131n hamile kar\u015f\u0131 tabi oldu\u011fu ve yukar\u0131daki \u00f6rneklerle izah etti\u011fimiz hallerde ortaya \u00e7\u0131kan sorumlulu\u011fun hukuki niteli\u011fi i\u00e7in TTK m. 724 benzeri bir d\u00fczenleme ile bu husus h\u00fckme ba\u011flanamad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in bu maddeye ili\u015fkin verdi\u011fimiz a\u00e7\u0131klamalardan farkl\u0131 olarak, muhatap bankan\u0131n sorumlulu\u011funun hukuki niteli\u011finin, haks\u0131z fiil h\u00fck\u00fcmlerine dayanan bir kusur sorumlulu\u011fu oldu\u011funun &nbsp;kabul\u00fc gerekecektir. Yani burada haks\u0131z fiil sorumlulu\u011funa dayanan bir kusur sorumlulu\u011fu s\u00f6z konusu olacakt\u0131r<a href=\"#_ftn56\">[56]<\/a>. Bu halde de, t\u0131pk\u0131 ke\u015fideciye kar\u015f\u0131 sorumluluk halinde oldu\u011fu gibi muhatap bankan\u0131n sorumlulu\u011fu hamilin m\u00fcterafik kusuru (BK m. 44) oran\u0131nda olmak \u00fczere hafifleyecektir. \u00c7ek hamillerinin gerek \u00e7ekin iyi bir \u015fekilde saklanmas\u0131 l\u00fczumuna riayetsizlik ve gerekse \u00e7al\u0131nma hallerinde bu durumdan ke\u015fideciyi haberdar etmemek gibi sebeplerle m\u00fcterafik kusurunun bulunmas\u0131 s\u00f6z konusu olacakt\u0131r.<\/p>\n<h6><strong style=\"color: rgb(0, 0, 0); font-family: Lato, sans-serif;\">C. Bankan\u0131n R\u00fccu Hakk\u0131<\/strong><\/h6>\n<p><strong>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; <\/strong>Sahte veya tahrif edilmi\u015f olan \u00e7eki \u00f6deyen muhatap bankan\u0131n bu y\u00fczden u\u011frad\u0131\u011f\u0131 zarar\u0131n tamam\u0131n\u0131 veya bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fc TTK m. 724 h\u00fckm\u00fc uyar\u0131nca ke\u015fideciye r\u00fccu edememesi sebebiyle ne \u015fekilde de\u011ferlendirmek gerekti\u011fi hususunun \u00fczerinde durulmas\u0131 gerekmektedir. Kural olarak sahte veya tahrif edilmi\u015f \u00e7eki \u00f6dedi\u011fi i\u00e7in ke\u015fidecinin u\u011frad\u0131\u011f\u0131 zarar\u0131 tazmin etmek zorunda kalm\u0131\u015f bulunan banka, bu zarar\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131na sebep olan ki\u015fiye r\u00fccu edebilir<a href=\"#_ftn57\">[57]<\/a>.<\/p>\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u00c7eki eline ge\u00e7irmi\u015f olan ki\u015fi k\u00f6t\u00fc niyetli veya \u00e7eki iktisapta a\u011f\u0131r kusurlu ise TTK m. 704 gere\u011fince \u00e7eki geri vermekle y\u00fck\u00fcml\u00fc bulunmaktad\u0131r. Bu y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn bulunmas\u0131na ra\u011fmen \u00e7eki bankaya ibraz ederek tahsil eden ki\u015fi, \u00e7ek bedelini bankaya iade y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc alt\u0131nda olacakt\u0131r. Bu halde \u00e7eki haks\u0131z olarak bankadan tahsil etmi\u015f olan ki\u015finin banka aleyhine BK m. 61 gere\u011fince sebepsiz zenginle\u015fmesi veya BK m. 41 gere\u011fince haks\u0131z fiili s\u00f6z konusudur. Buna g\u00f6re banka ile sahte veya tahrif edilmi\u015f \u00e7eki tahsil eden aras\u0131nda BK m. 51 uyar\u0131nca eksik tesels\u00fcl ili\u015fkisi s\u00f6z konusu oldu\u011fundan haks\u0131z fiil h\u00fck\u00fcmlerine istinaden r\u00fccu s\u00f6z konusu olmaktad\u0131r<a href=\"#_ftn58\">[58]<\/a>. Buna kar\u015f\u0131l\u0131k iyi niyetli hamilin TTK m. 704 h\u00fckm\u00fc d\u0131\u015f\u0131nda iktisab\u0131 korunaca\u011f\u0131ndan muhatap bankan\u0131n bu ki\u015fiye kar\u015f\u0131 bir dava hakk\u0131 yoktur<a href=\"#_ftn59\">[59]<\/a>.&nbsp; Banka genel h\u00fck\u00fcmlere g\u00f6re, sahte imza atan veya \u00e7eki tahrif eden ki\u015fiye kar\u015f\u0131 sebepsiz zenginle\u015fme veya haks\u0131z fiilden kaynaklanan talep hakk\u0131na sahip olacakt\u0131r.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u00d6te yandan sahte veya tahrif edilmi\u015f bir \u00e7eki tahsil etmi\u015f olan ki\u015fiye kar\u015f\u0131 ke\u015fideci taraf\u0131ndan sebepsiz zenginle\u015fme veya haks\u0131z fiil h\u00fck\u00fcmlerine dayan\u0131lmak suretiyle iade davas\u0131nda ise kural olarak ke\u015fidecinin m\u00fcracaat hakk\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n yan\u0131nda \u00e7ekte sahteli\u011fin veya tahrifat\u0131n, bu durumun senet metninden anla\u015f\u0131labilir olmas\u0131 sebebiyle mutlak defi niteli\u011fi arz etmesi nedeniyle herkese kar\u015f\u0131 ileri s\u00fcr\u00fclebilir oldu\u011funun kabul\u00fc gerekmektedir<a href=\"#_ftn60\">[60]<\/a>.<\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[54]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Tekil, s. 92.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[55]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Tekil, s. 92.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span style=\"font-size:12.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\"><span><b><span style=\"font-size: 12pt;\">[56]<\/span><\/b><\/span><\/span><\/i><\/span><i><span style=\"font-size:12.0pt;font-family: &quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family:&quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language: TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language:AR-SA\"> \u0130nan, s 138; Tekil, s. 93.<\/span><\/i><\/p>\n<h6><strong>SONU\u00c7<\/strong><\/h6>\n<p><strong>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; <\/strong>Sahte veya tahrif edilmi\u015f \u00e7ekin \u00f6denmesinden do\u011fan hukuki sorumlulu\u011fu inceledi\u011fimiz bu \u00e7al\u0131\u015fmada yapm\u0131\u015f oldu\u011fumuz incelemelerden ve yer verdi\u011fimiz tespitlerden baz\u0131 sonu\u00e7lara ula\u015fm\u0131\u015f bulunmaktay\u0131z. Bu sonu\u00e7lar\u0131n k\u0131saca \u015fu \u015fekilde say\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6z\u00fckmektedir. Bir kere TTK m. 724 h\u00fckm\u00fc gere\u011fince sahte veya tahrif edilmi\u015f \u00e7ekin \u00f6denmesi sebebiyle bankan\u0131n hukuki sorumlulu\u011fu bulunmaktad\u0131r. Bu sorumluluk kural olarak ke\u015fideciye kar\u015f\u0131 olup zarar g\u00f6r\u00fclmesi halinde hamilin de muhataba ba\u015fvuruda bulunmas\u0131 ve bunu genel h\u00fck\u00fcmler dahilinde yapmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Muhatap bankan\u0131n ke\u015fideciye kar\u015f\u0131 sorumlulu\u011fu objektif sorumluluk niteli\u011finde olup TTK m. 724 h\u00fckm\u00fc emredici olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in aksi kararla\u015ft\u0131r\u0131labilmektedir. Ancak bunun s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131 da BK m. 99\/1 h\u00fckm\u00fc te\u015fkil etmektedir.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Bankan\u0131n ke\u015fideciye kar\u015f\u0131 sorumlulu\u011fu i\u00e7in sahte veya tahrif edilmi\u015f \u00e7ekin bankaya ibraz edilmi\u015f olmas\u0131 ve \u00f6demenin ger\u00e7ekle\u015fmesi ile ke\u015fidecinin zarar g\u00f6rm\u00fc\u015f olmas\u0131 gerekir. Burada bir netice sorumlulu\u011fu bulunup zarar\u0131n olu\u015fmamas\u0131 halinde bakan\u0131n sorumlulu\u011fu olu\u015fmayacakt\u0131r.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Sahte veya tahrif edilmi\u015f olan \u00e7ekin \u00f6denmesi ile ortaya \u00e7\u0131kan zarar\u0131n olu\u015fmas\u0131nda ke\u015fidecinin kusurunun bulunmas\u0131 halinde ke\u015fideci m\u00fcterafik kusuru oran\u0131nda sorumlu olacak ve banka bu oranda olmak \u00fczere sorumluluktan kurtulacakt\u0131r.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u00d6demede bulunmu\u015f ve sorumluluk alt\u0131na girmi\u015f olan banka bu durumdan dolay\u0131 i\u00e7ine d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc zarar\u0131n tazmini i\u00e7in sahte veya tahrif edilmi\u015f \u00e7eki tahsil eden ki\u015fiye kar\u015f\u0131 r\u00fccu hakk\u0131na sahip bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>Muhatap kendisine ibraz edilen bir \u00e7eki \u00f6derken \u00e7ekin sahte veya tahrif edilmi\u015f olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 incelemekle y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcr. Sahte veya tahrif edilmi\u015f bir \u00e7eki \u00f6demi\u015f olmaktan do\u011fan sorumluluk TTK m. 812 ile muhataba y\u00fcklenmi\u015ftir.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>TTK m. 812 uyar\u0131nca muhatab\u0131n sorumlulu\u011funa yol a\u00e7an sahtelikten anla\u015f\u0131lmas\u0131 gereken, \u00e7ek \u00fczerinde d\u00fczenleyene izafe edilen imzan\u0131n ger\u00e7ekte ona veya yetkili temsilcisine ait olmamas\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc muhatab\u0131n TTK m. 801 uyar\u0131nca ciro zincirinde yer alan imzalar\u0131n ge\u00e7erlili\u011fini ara\u015ft\u0131rmak y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc yoktur. Dolay\u0131s\u0131yla kambiyo ili\u015fkisine dahil olanlardan sadece d\u00fczenleyenin imzas\u0131nda sahte olmas\u0131 halinde \u201csahte \u00e7ek\u201dten s\u00f6z edilebilir.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>\u00c7ekte tahrifat ise \u00e7ek \u00fczerindeki beyanlar\u0131n, \u00e7ekte bulunmas\u0131 zorunlu ya da ihtiyari unsurlar\u0131n ilgililerin r\u0131zas\u0131 olmadan de\u011fi\u015ftirilmesidir.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>\u00c7ekte tahrifat veya sahte \u00e7ek s\u00f6z konusu oldu\u011fu durumlarda \u00e7ekin \u00f6denmesi halinde d\u00fczenleyenin u\u011frayaca\u011f\u0131 zarar TTK m. 812 uyar\u0131nca muhatap taraf\u0131ndan tazmin edilmelidir. Objektif bir sorumluluk sahibi olan muhatap bir kusuru bulunmasa bile sahte veya tahrif edilmi\u015f bir \u00e7eki \u00f6demi\u015f olmaktan kaynaklanan zarara katlanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>Bu durumda d\u00fczenleyenin kusurunun bulunmas\u0131 halinde muhatab\u0131n sorumlulu\u011fu da d\u00fczenleyenin kusurunun a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcnde tamamen kalkabilir. Muhatab\u0131n TTK m. 812 kapsam\u0131nda sorumluluktan kurtulabilmesi i\u00e7in d\u00fczenleyenin kusurlu oldu\u011funu ispat etmelidir. E\u011fer ayr\u0131ca muhatab\u0131n da kusuru s\u00f6z konusuysa birlikte kusur sebebiyle zarar, taraflar aras\u0131nda payla\u015ft\u0131r\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p><\/p>\n<p>Sahte ve tahrif edilmi\u015f \u00e7ekin \u00f6denmesinden dolay\u0131 kural olarak muhatab\u0131 sorumlu tutan TTK 812 h\u00fckm\u00fc emredici nitelikte olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in aksine anla\u015fma yap\u0131labilmesi m\u00fcmk\u00fcn olmakla beraber yap\u0131lacak sorumsuzluk anla\u015fmalar\u0131 BK 116\/3 uyar\u0131nca art\u0131k kesin h\u00fck\u00fcms\u00fcz say\u0131l\u0131r. Muhatab\u0131n, ifa yard\u0131mc\u0131lar\u0131n\u0131n sadece a\u011f\u0131r kusurundan de\u011fil, hafif kusurundan kaynaklanan sorumlulu\u011funu da kald\u0131ran sorumsuzluk kay\u0131tlar\u0131 ge\u00e7erlilik ta\u015f\u0131maz.<a href=\"#_ftn61\">[61]<\/a><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[57]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Tekil, s. 93.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[58]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Tekil, s. 93.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span><b><span style=\"font-size:10.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\">[59]<\/span><\/b><\/span><\/i><\/span><i> Reiso\u011flu, s. 371-372; \u0130nan, s. 161.<o:p><\/o:p><\/i><\/p>\n<p><span><i><span style=\"font-size:12.0pt;font-family:&quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family: &quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language:TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language: AR-SA\"><span><b><span style=\"font-size: 12pt;\">[60]<\/span><\/b><\/span><\/span><\/i><\/span><i><span style=\"font-size:12.0pt;font-family: &quot;Times New Roman&quot;,serif;mso-fareast-font-family:&quot;Times New Roman&quot;;mso-ansi-language: TR;mso-fareast-language:TR;mso-bidi-language:AR-SA\"> Y. 11. HD, T. 31.05.1999,<br>\nE. 2769, K. 4662 (Eri\u015f, Uygulama, s. 286); Reiso\u011flu, s. 272-373.<\/span><\/i><br><\/p>\n<p><\/p>\n<p><span style=\"color: #000000;\">Av. Bedrettin YILMAZ&nbsp;<\/span><\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref1\"><\/a><\/p><\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp; &nbsp; SAHTE VE TAR\u0130F ED\u0130LM\u0130\u015e \u00c7EK\u0130N \u00d6DENMES\u0130NDEN DOLAYI KE\u015e\u0130DEC\u0130YE KAR\u015eI SORUMLULUK &nbsp; &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; Sahte veya tahrif edilmi\u015f bir \u00e7ekin muhatap banka taraf\u0131ndan \u00f6denmesi ve bu \u00f6demenin bedelinin ke\u015fidecinin hesab\u0131ndan d\u00fc\u015f\u00fclmesi baz\u0131 tehlikeleri beraberinde getirmektedir. Bu durum neticesinde hakl\u0131 hamiller alacaklar\u0131n\u0131 elde edememe, ke\u015fideci iki kere \u00f6deme veya as\u0131l bor\u00e7 konusu mebla\u011fdan daha fazlas\u0131n\u0131 \u00f6deme [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":5590,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-5785","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/elithukuk.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5785"}],"collection":[{"href":"https:\/\/elithukuk.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/elithukuk.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/elithukuk.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/elithukuk.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5785"}],"version-history":[{"count":25,"href":"https:\/\/elithukuk.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5785\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6006,"href":"https:\/\/elithukuk.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/5785\/revisions\/6006"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/elithukuk.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5590"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/elithukuk.com\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5785"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}